每日一题 2026-03-24

已知平面上三个单位向量 a,b,c\mathbf{a}, \mathbf{b}, \mathbf{c} 满足 a+b+c=0\mathbf{a} + \mathbf{b} + \mathbf{c} = \mathbf{0},求 2a+tb+(1t)c|-2\mathbf{a} + t\mathbf{b} + (1-t)\mathbf{c}|0t10 \le t \le 1 时的取值范围。

参考答案

【分析】

a,b,c\mathbf{a}, \mathbf{b}, \mathbf{c} 均为单位向量且 a+b+c=0\mathbf{a} + \mathbf{b} + \mathbf{c} = \mathbf{0},知三向量两两夹角均为 120120^\circ,在空间中构成等边三角形。

坐标法:

a=(1,0),b=(12,32),c=(12,32)\mathbf{a} = (1, 0),\quad \mathbf{b} = \left(-\frac{1}{2}, \frac{\sqrt{3}}{2}\right),\quad \mathbf{c} = \left(-\frac{1}{2}, -\frac{\sqrt{3}}{2}\right)

v=2a+tb+(1t)c\mathbf{v} = -2\mathbf{a} + t\mathbf{b} + (1-t)\mathbf{c},代入坐标得

v=(52, 3(t12))\mathbf{v} = \left(-\frac{5}{2},\ \sqrt{3}\left(t - \frac{1}{2}\right)\right)

v2=(52)2+[3(t12)]2=3t23t+7|\mathbf{v}|^2 = \left(-\frac{5}{2}\right)^2 + \left[\sqrt{3}\left(t - \frac{1}{2}\right)\right]^2 = 3t^2 - 3t + 7


【详解】

由上述分析得

v2=3t23t+7,t[0,1]|\mathbf{v}|^2 = 3t^2 - 3t + 7,\quad t \in [0, 1]

这是关于 tt 的二次函数,图象开口向上。

最小值: 对称轴处 t=12[0,1]t = \dfrac{1}{2} \in [0,1]

vmin2=3(12)23(12)+7=254|\mathbf{v}|_{\min}^2 = 3\left(\dfrac{1}{2}\right)^2 - 3\left(\dfrac{1}{2}\right) + 7 = \dfrac{25}{4}

vmin=52|\mathbf{v}|_{\min} = \dfrac{5}{2}

最大值: 在端点处 t=0t = 0t=1t = 1

t=0:v2=7v=7t = 0:\quad |\mathbf{v}|^2 = 7 \Rightarrow |\mathbf{v}| = \sqrt{7}

t=1:v2=33+7=7v=7t = 1:\quad |\mathbf{v}|^2 = 3 - 3 + 7 = 7 \Rightarrow |\mathbf{v}| = \sqrt{7}

故取值范围为

52v7\boxed{\dfrac{5}{2} \le |\mathbf{v}| \le \sqrt{7}}


【点评】

本题改编自 2020 年浙江高考数学模拟压轴题,考查平面向量与二次函数最值综合问题。

关键点:

  1. a+b+c=0\mathbf{a} + \mathbf{b} + \mathbf{c} = \mathbf{0} 识别出三向量两两夹角为 120120^\circ 的几何条件
  2. 通过坐标法将向量模长问题转化为二次函数在闭区间上的最值
  3. 注意二次函数的对称轴是否在区间 [0,1][0,1] 内。本题对称轴 t=12t = \dfrac{1}{2} 恰好在区间内,故最小值在顶点处取得,最大值在端点处取得